Moja-Indonezja.pl

„Indonezyjskie odkrycie”

W XX wieku kompozytorom przestał wystarczać system tonalny. Zaczęli szukać więc nowych muzycznych dróg, które doprowadziły ich aż na daleki wschód. Dla wielu twórców nieznana kultura Japonii czy Indonezji stała się źródłem inspiracji. Jednym z nich był właśnie Lou Harrison. 

Urodził się w 1917 roku w Stanach Zjednoczonych. Był uczniem Henry’ego Cowell’a i przyjacielem John’a Cage – obracał się więc w kręgu najbardziej znanych „poszukiwaczy” nowości w muzyce. W jego twórczości dominują utwory przeznaczone na instrumenty perkusyjne, których możliwości brzmieniowe i kolorystyczne eksplorował przez lata. Od czasów studiów interesowała go też muzyka wschodnia – w 1974 roku wyjechał do Indonezji by uczyć się sztuki gry na tradycyjnych instrumentach gamelanu u jednego z honorowych jawajskich mistrzów. 

Czym właściwie jest gamelan? Orkiestrą – złożoną z przeróżnych instrumentów perkusyjnych takich jak gongi ksylofony czy bębenki oraz strunowych, które przeważnie realizują linię melodyczną. Wywodzi się z wysp Jawy czy Bali i jest jedną z najbardziej rozpoznawalnych form kultury muzycznej Indonezji. Każdy zespół tego typu różni się od siebie instrumentarium czy strojem. W Polsce można usłyszeć go dzięki działającemu od lat Warszawskiemu Gamelanowi. 

Muzyka ta zabiera słuchaczy w tajemniczą przestrzeń i wprowadza w jakby trans, z którego naprawdę trudno się wybudzić. Jego niezwykły urok oczarował także Harrisona, który wiele ze swoich dzieł postanowił przeznaczyć właśnie na gamelan. Doskonałym  przykładem takiego utworu jest „Koncert na skrzypce i wiolonczelę z jawajskim gamelanem”. 

Zapraszamy Cię to wysłuchania tej magicznej muzyki!

Lou Harrison (1917-2003): Double Concerto for Violin and Cello with Javanese Gamelan (1981/1982) — Kenneth Goldsmith, violino; Terry King, violoncello — The Mills College Gamelan Ensemble (con Lou Harrison)

Mikołaj Kościelak jest redaktorem blogu „Przewodnik dla ucha” (przewodnikdlaucha.pl), na którym pierwotnie został opublikowany powyższy artykuł będący artykułem jego autorstwa.

Mikołaj Kościelak to 18-letni gitarzysta, uczeń OSM im. Mieczysława Karłowicza w Poznaniu. Jest laureatem ogólnopolskich i międzynarodowych konkursów gitarowych; zajął m.in. I miejsce w XXII Ogólnopolskim Konkursie Gitarowym „Gitariada” w Kłodzku, I miejsce w VIII Ogólnopolskim Konkursie Gitarowym „Gitara Viva”, I miejsce w IV Międzynarodowym Konkursie „Music Modern” w Odessie. Oprócz gry na gitarze komponuje utwory przeznaczone na różne składy – od gitary solo po orkiestrę. Jego kompozycje były wykonywane podczas wielu szkolnych koncertów oraz w poznańskim Centrum Kultury Zamek.